Ενιαίος Ευρωπαϊκός Ουρανός

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κάλεσε σήμερα επισήμως την Αυστρία, τη Βουλγαρία, την Κροατία, την Κύπρο, την Τσεχική Δημοκρατία, την Ελλάδα, την Ουγγαρία, την Ιρλανδία, την Ιταλία, τη Λιθουανία, τη Μάλτα, την Πολωνία, την Πορτογαλία, τη Ρουμανία, τη Σλοβακία, τη Σλοβενία, την Ισπανία και το Ηνωμένο Βασίλειο να βελτιώσουν τα έξι διαφορετικά Λειτουργικά Τμήματα Εναέριου Χώρου (ΛΤΕΧ) στα οποία ανήκουν. Τα ΛΤΕΧ είναι κοινοί εναέριοι χώροι που καθορίζονται με βάση τις ροές κυκλοφορίας και όχι τα κρατικά σύνορα. Συνιστούν δε καίριο βήμα προς ένα αποτελεσματικότερο, λιγότερο δαπανηρό και λιγότερο ρυπογόνο σύστημα πολιτικής αεροπορίας στην Ευρώπη.

Ο Αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και Επίτροπος Μεταφορών Σιιμ Κάλας δήλωσε: Οφείλουμε να υπερβούμε επιτέλους τα εθνικά σύνορα στον ευρωπαϊκό εναέριο χώρο. Τα Λειτουργικά Τμήματα Εναέριου Χώρου είναι ένα αναγκαίο, ζωτικής σημασίας στοιχείο του Ενιαίου Ευρωπαϊκού Ουρανού. Σήμερα οι κοινοί αυτοί εναέριοι χώροι υπάρχουν μόνο στα χαρτιά. Επισήμως έχουν καθοριστεί αλλά δεν έχουν ακόμη τεθεί σε λειτουργία. Καλώ τα κράτη μέλη να εντείνουν τις προσπάθειές τους και να προωθήσουν την υλοποίηση του Ενιαίου Ουρανού.

Σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 550/2004, όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ έπρεπε να έχουν θέσει σε εφαρμογή τα αντίστοιχα Λειτουργικά Τμήματα Εναέριου Χώρου μέχρι τις 4 Δεκεμβρίου 2012. Το ΛΤΕΧ μεταξύ Ιταλίας, Ελλάδας, Κύπρου και Μάλτας (BLUEMED FAB) δεν έχει ακόμη καθοριστεί επισήμως, ενώ οι κρατικές συμφωνίες για τον καθορισμό του ΛΤΕΧ μεταξύ Αυστρίας, Τσεχικής Δημοκρατίας, Σλοβακίας, Σλοβενίας, Ουγγαρίας, Κροατίας (FABCE), του ΛΤΕΧ μεταξύ Βουλγαρίας και Ρουμανίας (Danube FAB), του ΛΤΕΧ Ισπανίας και Πορτογαλίας (SOUTHWEST FAB) και του ΛΤΕΧ Ηνωμένου Βασιλείου/Ιρλανδίας έχουν τεθεί σε ισχύ.

Μέχρι σήμερα, μικρή πρόοδος σημειώθηκε όσον αφορά την αναδιοργάνωση του εναέριου χώρου αυτών των ΛΤΕΧ και την αποτελεσματικότητα των σχετικών υπηρεσιών αεροναυτιλίας. Αυτό συνεπάγεται περισσότερες καθυστερήσεις, κατανάλωση περισσότερων καυσίμων και περισσότερες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, καθώς και υψηλότερα τέλη για τις αεροπορικές εταιρείες. Με τις σημερινές προειδοποιητικές επιστολές της, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ζητά από τα κράτη μέλη να προβούν στις απαραίτητες ενέργειες ώστε να βελτιώσουν την εφαρμογή των Λειτουργικών Τμημάτων Εναέριου Χώρου και τις υπηρεσίες αεροναυτιλίας.

Επιπλέον, η έλλειψη προόδου όσον αφορά τα ΛΤΕΧ καθυστερεί την πλήρη εφαρμογή του Ενιαίου Ευρωπαϊκού Ουρανού της ΕΕ, γεγονός που δημιουργεί ανεπάρκειες σε όλη τη διαχείριση της ευρωπαϊκής εναέριας κυκλοφορίας, που αντιστοιχούν στο 30 έως 40% του συνολικού κόστους της αεροναυτιλίας και των τελών που επιβάλλονται στην Ευρώπη, ήτοι συνολική απώλεια περίπου 5 δισεκατομμυρίων ευρώ ετησίως. Επίσης επηρεάζονται αρνητικά οι προγραμματισμένες βελτιώσεις της ασφάλειας στον Ενιαίο Ευρωπαϊκό Ουρανό.

Ιστορικό
Βάσει της νομοθεσίας για τον Ενιαίο Ευρωπαϊκό Ουρανό, οι εθνικοί οργανισμοί ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας πρέπει να συνεργάζονται σε εννέα περιφερειακά τμήματα εναέριου χώρου (Λειτουργικά Τμήματα Εναέριου Χώρου - ΛΤΕΧ) με στόχο τη μεγαλύτερη αποδοτικότητα, την περικοπή δαπανών και τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου. Αυτά τα κοινά τμήματα εναέριου χώρου είναι οργανωμένα γύρω από τις ροές κυκλοφορίας και όχι τα κρατικά σύνορα, γεγονός που οδηγεί σε καλύτερες επιδόσεις.

Το σύστημα των ΛΤΕΧ αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο για τη δημιουργία ενός ενιαίου εναέριου χώρου που θα μειώσει τον κατακερματισμό της διαχείρισης της εναέριας κυκλοφορίας κατά μήκος των εθνικών συνόρων. Η εφαρμογή ενός κατάλληλου συστήματος ΛΤΕΧ θα αποφέρει τα ακόλουθα οφέλη:
Υψηλότερα πρότυπα ασφαλείας: καθώς τα αεροσκάφη θα μπορούν να πετούν χωρίς να τίθεται θέμα διέλευσης συνόρων, θα εξαλειφθεί ο κίνδυνος διασυνοριακών παρεμβάσεων και διαφορών μεταξύ των κρατών μελών όσον αφορά τις διαδικασίες ασφαλείας.

Μειωμένο κόστος και κατανάλωση καυσίμων: καθώς τα αεροσκάφη θα ακολουθούν πιο ευθείες διαδρομές σε καλύτερο ύψος, αναμένεται ότι θα καταστεί δυνατή η εξοικονόμηση καυσίμων και η μείωση των καθυστερήσεων. Αυτό, με τη σειρά του, θα βελτιώσει τις υπηρεσίες που παρέχονται στους επιβάτες, θα αποφέρει οφέλη για το περιβάλλον, τόσο όσον αφορά τον θόρυβο όσο και τις εκπομπές, και θα μειώσει το κόστος των πτήσεων κατά δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως.

Αυτά τα οφέλη δείχνουν ότι τα ΛΕΤΧ είναι απολύτως απαραίτητα για την επιτυχία του Ενιαίου Ευρωπαϊκού Ουρανού και ότι συνιστούν σημαντικό στοιχείο της ενιαίας αγοράς, η οποία δίνει τη δυνατότητα στους πολίτες να ταξιδεύουν, να διαμένουν και να εργάζονται ελεύθερα οπουδήποτε στην ΕΕ.
Το άρθρο 9α του Κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 550/2004 προβλέπει την πλήρη εφαρμογή των ΛΤΕΧ, όπως ορίζεται στο άρθρο 2 παράγραφος 25 του Κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 549/2004, από όλα τα κράτη μέλη μέχρι τις 4 Δεκεμβρίου 2012, με τη διττή υποχρέωση να καταστεί δυνατή η βέλτιστη χρήση του εναέριου χώρου από άποψη χωρητικότητας και απόδοσης των πτήσεων, και να βελτιστοποιηθούν οι υπηρεσίες αεροναυτιλίας σε ολόκληρη την ΕΕ.